Në orët e fundit, një video që pretendohet se tregon një sulm masiv me raketa balistike nga Irani drejt Tel Avivit ka pushtuar rrjetet sociale, duke grumbulluar miliona shikime dhe duke shkaktuar panik. Postimet shoqërohen me mbishkrime si “video e verifikuar” apo “pamje reale”, por pas këtyre pretendimeve fshihet një tjetër realitet.
Pamjet tregojnë shpërthime spektakolare dhe re të mëdha tymi mbi horizontin e një qyteti, me zëra njerëzish në sfond që reagojnë të frikësuar. Për një sy të pastërvitur, gjithçka duket bindëse. Por pas verifikimeve dhe proceseve të “fact-check”, rezulton se videoja nuk dokumenton një ngjarje reale. Ajo është krijuar me Inteligjencë Artificiale (AI).
Teknologjia e gjenerimit të videove me AI ka arritur një nivel aq të lartë, sa kufiri mes realitetit dhe manipulimit po bëhet gjithnjë e më i paqartë. Në këtë rast, është ndërtuar një skenar lufte që nuk ka ndodhur në atë formë, duke shfrytëzuar emocionet e publikut dhe duke ushqyer dezinformimin.
Ky fenomen përbën një problem serioz. Videot e krijuara me AI mund të përdoren për të përhapur panik, për të manipuluar opinionin publik në momente krizash gjeopolitike dhe për të dëmtuar besimin te mediat. Kur publiku nuk di më çfarë është e vërtetë, fillon të dyshojë edhe te lajmet reale.
Para se të shpërndani një video apo një lajm “bombastik”, verifikoni burimin. Nëse një ngjarje e përmasave të tilla do të ndodhte vërtet, ajo do të pasqyrohej menjëherë nga mediat kryesore ndërkombëtare. Shikoni me kujdes për detaje anormale në pamje, si lëvizje jo natyrale të tymit apo dritës, dhe përdorni mjete verifikimi kur është e mundur.
Mesazhi është i qartë: teknologjia është një mjet i fuqishëm, por në duar të gabuara kthehet në armë dezinformimi. Informohuni, por mbi të gjitha, qëndroni kritikë!
