Skema e errët/ Rimbursimet “shpërthejnë” deri në 4000%! Kush po pasurohet me shëndetin e shqiptarëve?!

Një tjetër alarm serioz po ngrihet mbi sistemin e shëndetësisë, këtë herë te çmimet e rimbursimit të barnave. Ajo që duhej të ishte një procedurë normale teknike dhe transparente, po shfaqet si një proces i errët, i paqartë dhe me elementë të fortë dyshimi për manipulim.

Sipas denoncimeve dhe të dhënave që po qarkullojnë, ndryshimet e fundit në çmimet e rimbursimit janë bërë pa një proces real konsultimi dhe pa sqarime publike mbi metodologjinë. Dhe kjo, në një fushë ku çdo shifër e ndryshuar prek drejtpërdrejt xhepin e shtetit dhe të qytetarëve.

Pa konsultim, pa transparencë, po kush vendosi?

Një nga problemet kryesore është se procesi thuhet se është zhvilluar pa konsultim të mirëfilltë me kompanitë farmaceutike, të cilat janë palë direkte në këtë sistem.

• A ka pasur takime zyrtare?
• A ka pasur proces dëgjimor?
• A është dokumentuar ndonjë sugjerim?
• A është publikuar metodologjia?

Për momentin, përgjigjet mungojnë. Dhe kur mungojnë përgjigjet, dyshimi bëhet i pashmangshëm.

Vendimi u publikua të shtunën, rastësi apo taktikë?

Një detaj që nuk mund të anashkalohet është se ndryshimi i çmimeve është publikuar ditën e shtunë, në një kohë kur administrata funksionon me ritëm minimal dhe reagimi publik është më i ulët.

Kjo ngre automatikisht një pyetje që çdo qytetar e bën vetë:

• Pse u publikua në një ditë “të vdekur”?
• A punon Ministria e Shëndetësisë të shtunave?
• Apo vendimi ishte gati prej kohësh dhe u zgjodh qëllimisht një ditë e tillë për ta kaluar pa zhurmë?

Kjo nuk është thjesht formale. Në shumë raste, publikimi i vendimeve të debatueshme në fundjavë është një teknikë e njohur për të ulur reagimin dhe shmangur presionin publik, raporton Pamfleti.

Rritje nga 3% deri në 4000%: kjo s’është reformë, është alarm

Pika më tronditëse është vetë rezultati i përllogaritjes.

Sipas të dhënave, rritjet e çmimeve të rimbursimit variojnë nga 3% deri në 4000%.

Një rritje 3% mund të jetë korrigjim. Një rritje 10-20% mund të jetë e diskutueshme, por e shpjegueshme. Por 4000%?

Kjo nuk është “përmirësim sistemi”. Nuk është “reformë”. Nuk është “gabim teknik”.

Është abuzim i pastër financiar, ose së paku kështu duket, derisa Ministria të japë prova për të kundërtën.

Kush përfiton nga këto shifra?

Kur disa produkte rriten pak, e disa të tjerë “fluturojnë” në shifra marramendëse, lind dyshimi më i madh:

• A kemi të bëjmë me trajtim selektiv?
• Dhe këtu pyetjet që duhen bërë publikisht janë të drejtpërdrejta:
• Cilat produkte kanë marrë rritjet ekstreme dhe pse pikërisht ato?
• Cilat kompani janë përfituesit kryesorë?
• A ka lidhje politike apo klienteliste me këto kompani?
• Kush e ka hartuar formulën e përllogaritjes dhe mbi çfarë baze reale ekonomike?
• A është kontrolluar procesi nga ndonjë institucion i pavarur?

Nëse do ishte një rritje e përgjithshme e barabartë, do flisnim për inflacion, treg, kosto importi. Por kur diferenca shkon nga 3% në 4000%, nuk është më ekonomi, është trajtim preferencial.

Kush e paguan në fund? Qytetari. Ky nuk është debat mes Ministrisë dhe kompanive. Ky është debat për paratë publike.

Sepse rritjet e rimbursimit prekin:

• fondin e rimbursimit
• buxhetin e shtetit
• barnat në treg (mund të krijohen mungesa)
• dhe mbi të gjitha qytetarët, të cilët ose do paguajnë më shumë, ose do përballen me mungesa medikamentesh

Ministria duhet të dalë me dokumente, jo me fraza

Nëse Ministria pretendon se kjo është “përllogaritje fantastike”, atëherë ka një detyrim minimal publik:

• të publikojë metodologjinë
• listën e plotë të produkteve të prekura
• listën e plotë të kompanive përfituese
• arsyetimin për rritjet ekstreme
• dhe emrat e zyrtarëve që kanë firmosur vendimmarrjen

Pa këto, çdo deklaratë mbetet fjalë boshe, ndërsa dyshimi për një aferë të rëndë financiare vetëm sa rritet. Sepse kur çmimet rriten deri në 4000%, nuk jemi më te “teknikalitetet”. Jemi te pyetja e madhe: kush po pasurohet me shëndetin e njerëzve?!